Bài viết của Kenneth Glad 

Mary Trump tin rằng sự đồng cảm của chú mình, Tổng thống Mỹ Donald Trump, dành cho Tổng thống Nga Vladimir Putin đã tồn tại suốt nhiều thập kỷ. Những phát biểu của bà được đưa ra trong bối cảnh Washington đang phải đối mặt với nhiều câu hỏi liên quan đến việc hạn chế hệ thống liên lạc vệ tinh, gây gián đoạn các hoạt động quân sự của Ukraine.

Các thông tin trái chiều cũng khiến giới chức Ukraine không rõ ai đã ra lệnh hạn chế hệ thống này và liệu những hạn chế đó đã được dỡ bỏ hoàn toàn hay chưa.

Mary Trump cho rằng chú mình đã có thiện cảm với Putin từ lâu

Trong cuộc phỏng vấn trên podcast The Rest Is Politics: Leading, Mary Trump được hỏi liệu gần đây chú mình mới nghiêng về phía Nga hay vốn đã luôn ưu ái Putin.

Bà trả lời: “Theo tôi, ông ấy đã đứng về phía Putin từ những năm 1980”.

Nhà tâm lý học lâm sàng này nói với hai người dẫn chương trình Rory Stewart và Alastair Campbell rằng bà tin Donald Trump ngưỡng mộ những nhà lãnh đạo có thể sử dụng quyền lực mà không bị các thể chế dân chủ kiềm chế.

Theo bà, thái độ của Trump đối với Putin phản ánh sự say mê quyền lực và mong muốn vượt qua những giới hạn chính trị. Tuy nhiên, đây chỉ là những cách diễn giải cá nhân, không phải bằng chứng cho thấy có sự hợp tác bí mật giữa Trump và Moskva.

Mary cũng đặt câu hỏi về lòng trung thành của chú mình đối với các liên minh phương Tây. Bà cho rằng Trump thường nhìn nhận quan hệ quốc tế dưới góc độ cạnh tranh và lợi ích cá nhân, thay vì hợp tác.

Ukraine thông báo hệ thống liên lạc vệ tinh quân sự bị gián đoạn

Tranh cãi xoay quanh Starshield, dịch vụ liên lạc vệ tinh quân sự do công ty SpaceX của tỷ phú Elon Musk phát triển.

Theo Reuters, hai quan chức Mỹ và một quan chức phương Tây am hiểu sự việc cho biết chỉ thị hạn chế hệ thống này xuất phát từ Nhà Trắng. Những người cung cấp thông tin yêu cầu giấu tên và không xác định ai là người phê duyệt hoặc trực tiếp thực thi quyết định.

Các quân nhân Ukraine cho biết họ bị mất kết nối với máy bay không người lái và một số phương tiện có tốc độ cao khác. Những gián đoạn này ảnh hưởng đến các nhiệm vụ tấn công cũng như hoạt động đánh chặn máy bay không người lái của Nga đang tiếp cận.

Theo các báo cáo, kết nối trở nên không ổn định ngay khi thiết bị di chuyển với tốc độ vượt khoảng 160 km/giờ.

Hạn chế này không trực tiếp ngăn máy bay không người lái bay nhanh hơn, nhưng gây cản trở việc truyền thông tin cần thiết để điều khiển chúng.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết các cuộc thử nghiệm của Ukraine cho thấy những hạn chế tương tự không được áp dụng trên lãnh thổ Liên minh châu Âu (EU). Ông đặt câu hỏi về những lời giải thích cho rằng sự cố chỉ là vấn đề kỹ thuật thông thường.

Washington đưa ra những lời giải thích trái ngược về trách nhiệm

Câu hỏi ai đã ra lệnh hạn chế hệ thống vệ tinh dẫn đến nhiều thông tin khác nhau.

Ban đầu, The Wall Street Journal đưa tin Elon Musk đã phê duyệt các biện pháp hạn chế sau những cuộc trao đổi với Trump.

Sau đó, CBS News đưa tin Musk quyết định hạn chế quyền truy cập của Ukraine sau khi trao đổi với các quan chức chính phủ. Tuy nhiên, hãng truyền hình này không thể xác định chính xác quyết định được triển khai như thế nào.

Trump phủ nhận việc ra lệnh hạn chế hệ thống. Ngoại trưởng Marco Rubio và Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cũng bác bỏ cáo buộc rằng chính phủ Mỹ cố ý hạn chế quyền truy cập của Ukraine.

Các báo cáo có sự khác biệt đáng kể. Trong khi Reuters lần theo chỉ thị đến Nhà Trắng, những nguồn tin khác lại quy trách nhiệm cho Musk. Không lời giải thích nào làm rõ được hoàn toàn chuỗi quyết định và phê duyệt.

Vẫn chưa rõ hệ thống đã được khôi phục hoàn toàn hay chưa

Ngày 22/10, The Wall Street Journal đưa tin Trump đã gọi điện cho Musk và yêu cầu ông dỡ bỏ các hạn chế.

Một số quan chức Mỹ và Ukraine ghi nhận hiệu suất hệ thống được cải thiện sau đó. Tuy nhiên, các quan chức Ukraine cũng cho biết dịch vụ vẫn chưa khôi phục đầy đủ năng lực như trước.

Trump tuyên bố Starshield đã hoạt động bình thường trở lại. Dẫu vậy, một quan chức châu Âu nói với hãng tin AP rằng giới hạn tốc độ vẫn còn hiệu lực.

Những thông tin trái chiều chưa làm rõ liệu các cải thiện có áp dụng cho tất cả thiết bị và địa điểm của Ukraine từng bị ảnh hưởng hay không.

Ông Zelensky tiếp tục yêu cầu Washington giải thích. Tranh cãi cũng thu hút sự chú ý của Quốc hội Mỹ, trong đó Thượng nghị sĩ Dân chủ Richard Blumenthal tuyên bố sẽ mở cuộc điều tra về các gián đoạn liên lạc.

Thỏa thuận năng lượng với Nga làm gia tăng chỉ trích

Tranh cãi về vệ tinh diễn ra sau một quyết định khác của Trump khiến Kyiv phản ứng.

Theo Reuters, Trump đã đạt được thỏa thuận với Putin, tạo điều kiện để Nga nối lại việc cung cấp dầu diesel cho các thị trường quốc tế.

Nhà Trắng giới thiệu thỏa thuận này như một biện pháp giúp giảm giá nhiên liệu. Các quan chức chính quyền Mỹ cũng hy vọng những lợi ích kinh tế có thể khuyến khích Moskva tham gia đàm phán nhằm chấm dứt chiến tranh.

Ngày 16/10, Trump đình chỉ hiệu lực của những điều khoản quan trọng trong đạo luật mới được thông qua mang tên Lindsey O. Graham Sanctioning Russia and Iran Act.

Các trường hợp miễn trừ liên quan đến những biện pháp trừng phạt bổ sung và hạn chế thương mại, nhưng không xóa bỏ toàn bộ các biện pháp hiện hành của Mỹ đối với Nga.

Trong văn bản giải trình gửi Quốc hội, Trump lập luận rằng việc thực thi những hạn chế mới có thể cản trở các cuộc đàm phán nhằm đạt được một thỏa thuận hòa bình lâu dài.

Chính quyền Mỹ vẫn giữ quyền áp dụng lại các hạn chế vào thời điểm sau này nếu tình hình thay đổi.

Tuy nhiên, những người chỉ trích đặt câu hỏi tại sao Washington lại giảm sức ép kinh tế trước khi Nga chấp nhận những nhượng bộ tương xứng.

Cựu sĩ quan hải quân đặt câu hỏi về chiến lược của Mỹ

Trong một bài viết trên Los Angeles Times, Jon Duffy, cựu sĩ quan Hải quân Mỹ đã nghỉ hưu, đặt nghi vấn về cách chính quyền Trump xử lý cuộc xung đột.

Duffy cho rằng việc từ chối cung cấp thêm viện trợ quân sự khác hoàn toàn với việc hạn chế một công nghệ mà quân đội Ukraine vốn đã phụ thuộc vào để bảo vệ đất nước.

Ông cũng đặt câu hỏi về lợi ích chiến lược của việc nới lỏng trừng phạt trong khi lực lượng Nga vẫn tiếp tục tấn công lãnh thổ Ukraine.

Ukraine đã gây ra những tổn thất quân sự đáng kể cho Nga mà không cần quân đội Mỹ trực tiếp tham chiến.

Vì vậy, Duffy cho rằng việc tiếp tục hỗ trợ Kyiv phục vụ lợi ích an ninh của Mỹ. Ông cũng đặt cuộc xung đột trong bối cảnh quyền của Ukraine được tự quyết định tương lai chính trị mà không chịu sự kiểm soát của Nga.

Lịch sử gia đình hé lộ một góc nhìn khác

Trong chương trình podcast, Mary Trump chia sẻ những chi tiết cá nhân về thời thơ ấu và tuổi trẻ của chú mình.

Bà mô tả ông nội Fred Trump là một nhà phát triển bất động sản giàu có tại New York, người đặc biệt coi trọng thành công và danh tiếng gia đình.

Cha của Mary, Fred Trump Jr., ban đầu được kỳ vọng sẽ tiếp quản công việc kinh doanh bất động sản. Tuy nhiên, theo Mary, tính cách và những mối quan tâm riêng của ông cuối cùng đã khiến người cha thất vọng.

Mary tin rằng Donald Trump đã rút ra những bài học quan trọng từ việc chứng kiến anh trai mình đánh mất sự công nhận của cha.

Bà mô tả môi trường gia đình nơi lòng tốt và sự nhạy cảm đôi khi bị coi là những điểm yếu.

Mary cũng đề cập đến tranh chấp về di sản của ông nội, mà bà ước tính trị giá khoảng một tỷ USD. Bà cho biết mình và anh trai đã bị loại khỏi phần thừa kế đáng kể theo di chúc.

Hồ sơ tòa án tại New York cho thấy vào tháng 4/2001, hai người sau đó đã đạt được thỏa thuận với các thành viên khác trong gia đình. Mary nhận khoản bồi thường để đổi lấy việc từ bỏ quyền đối với tài sản gia đình.

Dù thường xuyên chỉ trích chú mình, Mary vẫn thừa nhận Trump có khả năng tạo dựng mối liên hệ cá nhân với người khác và khiến họ cảm thấy được quan tâm riêng biệt.

Tuy nhiên, bà nhấn mạnh rằng việc đưa ra chẩn đoán tâm lý chính thức đòi hỏi phải có đánh giá lâm sàng. Những trải nghiệm trong gia đình và trình độ chuyên môn của bà không thể thay thế cho một cuộc thăm khám như vậy đối với tổng thống.

Các đồng minh châu Âu nghi ngờ độ tin cậy của Washington

Cuộc thảo luận trên podcast cuối cùng chuyển sang quan hệ giữa châu Âu và Mỹ.

Rory Stewart cho rằng yêu cầu của Trump về việc châu Âu phải gánh vác trách nhiệm lớn hơn đối với Ukraine có thể phản ánh kỳ vọng của ông rằng các chính phủ châu Âu sẽ thất bại.

Mary Trump đồng tình với những chỉ trích cơ bản của Stewart. Bà liên hệ cách tiếp cận của chú mình với điều mà bà mô tả là sự quan tâm đến quyền lực và việc làm nhục người khác.

Bà cũng lập luận rằng những nhân vật chính trị ủng hộ các chính sách của Trump có thể tiếp tục duy trì ảnh hưởng ngay cả sau khi ông rời nhiệm sở.

Chính quyền Mỹ cho rằng các biện pháp khuyến khích kinh tế và đàm phán có thể mở ra con đường chấm dứt chiến tranh.

Ngược lại, những người chỉ trích cảnh báo rằng việc nhượng bộ khi Nga chưa đưa ra cam kết tương ứng có thể làm suy yếu vị thế của Kyiv.

Trong khi đó, trách nhiệm đối với các biện pháp hạn chế vệ tinh vẫn còn gây tranh cãi. Dù có những báo cáo cho thấy hiệu suất được cải thiện, các quan chức Ukraine vẫn chưa nhận được lời giải thích công khai rõ ràng về việc ai đã phê duyệt các hạn chế và liệu dịch vụ đã được khôi phục hoàn toàn hay chưa.

Mary Trump hinterfragt die Loyalität ihres Onkels gegenüber der Ukraine: Moskau-freundliche Friedensstrategie in der Kritik