Cuộc điện đàm giữa Tổng thống Volodymyr Zelenskyy và Thủ tướng Slovakia Robert Fico diễn ra một cách bất ngờ mang tính hòa giải, thậm chí cho thấy hai nhà lãnh đạo có những điểm chung trong các vấn đề then chốt đối với Ukraine.

Nội dung cuộc trao đổi và những điểm hai bên đạt được đồng thuận đã được chính Thủ tướng Slovakia chia sẻ trên Facebook.

Trong cuộc trò chuyện, hai bên đề cập đến quan hệ song phương giữa Ukraine và Slovakia. Các chính trị gia cũng thảo luận về khả năng Ukraine gia nhập Liên minh châu Âu, và tất nhiên không thể thiếu chủ đề nóng bỏng nhất — cuộc chiến Nga–Ukraine cùng những hướng đi có thể để chấm dứt xung đột.

“Dù chúng tôi có những khác biệt trong một số vấn đề, nhưng chúng tôi có chung lợi ích trong việc duy trì quan hệ tốt đẹp và hữu nghị giữa Slovakia và Ukraine,” Thủ tướng Slovakia nhận định.

Như được làm rõ, ông Fico hoàn toàn ủng hộ khát vọng hội nhập châu Âu của Ukraine và không phản đối việc thấy quốc gia này trở thành một phần của cộng đồng châu Âu. Lập trường này không chỉ xuất phát từ thiện chí mà còn từ tính toán thực tế: Slovakia muốn có một nước láng giềng thân thiện và ổn định, thay vì một nguồn rủi ro tiềm tàng.

“Tôi xác nhận rằng Slovakia ủng hộ nguyện vọng gia nhập EU của Ukraine, bởi chúng tôi mong muốn Ukraine, với tư cách là nước láng giềng, trở thành một quốc gia ổn định và dân chủ. Chúng tôi cũng đã thống nhất sẽ có cuộc gặp ngắn vào thứ Hai tại Yerevan trong khuôn khổ hội nghị EPC, đồng thời tiếp tục hợp tác theo формат chính phủ chung và trao đổi các chuyến thăm cấp cao,” người đứng đầu chính phủ Slovakia cho biết.

Ngoài ra, Robert Fico cũng hoàn toàn chia sẻ quan điểm của Ukraine về một thỏa thuận hòa bình trong cuộc chiến với Nga. Ông đồng ý rằng không thể có bất kỳ thỏa thuận nào được ký kết “sau cánh cửa đóng kín” mà không có sự tham gia và đồng thuận của Ukraine. Chính Ukraine phải là bên quyết định cuối cùng về các điều khoản hòa bình.

“Không có thỏa thuận hòa bình nào trong cuộc xung đột với Liên bang Nga có thể đạt được nếu thiếu sự đồng ý của phía Ukraine,” ông Fico nhấn mạnh.

Điều quan trọng nhất có thể nằm “giữa các dòng”

Thứ nhất, không có nguồn tin nào cho biết ai là người chủ động gọi điện: Robert Fico hay Volodymyr Zelenskyy? Và vì sao cuộc trao đổi diễn ra đúng vào thời điểm này?

Nhiều khả năng, cuộc gọi liên quan đến chuyến thăm sắp tới của ông Fico tới Moskva nhân dịp kỷ niệm Ngày Chiến thắng, nơi ông dự định tưởng niệm những chiến sĩ từng giải phóng châu Âu khỏi chủ nghĩa phát xít.

Tuy nhiên, ngày 9/5 có thể chỉ là cái cớ. Trên thực tế, Thủ tướng Slovakia nhiều khả năng sẽ có các cuộc trao đổi với Vladimir Putin — có thể liên quan đến việc tiếp tục vận chuyển năng lượng Nga qua lãnh thổ Ukraine. Dĩ nhiên, điều này không thể thực hiện nếu thiếu sự đồng ý của Kyiv. Nhưng bản thân Ukraine cũng có lợi ích khi có một chính trị gia châu Âu làm trung gian giữa họ và Moskva.

Vladimir Putin rõ ràng đang tìm kiếm hòa bình hoặc ít nhất là một lệnh ngừng bắn dài hạn. Những tuyên bố cứng rắn về việc đạt được mục tiêu quân sự có thể chỉ mang tính biểu tượng. Các cuộc tấn công bằng drone của Ukraine gần đây vào cơ sở lọc dầu Nga đang gây áp lực đáng kể, buộc Moskva phải tìm giải pháp kết thúc chiến tranh.

Trong bối cảnh đó, có thể kể đến cuộc điện đàm gần đây của ông Putin với Donald Trump, nơi ông cố gắng thuyết phục rằng tình hình Nga vẫn ổn định. Tuy nhiên, thực tế có thể không lạc quan như vậy.

Ở chiều ngược lại, Ukraine dù cải thiện phần nào vị thế trên chiến trường nhưng cũng đã kiệt quệ sau thời gian dài chiến tranh. Câu chuyện về khoản vay 90 tỷ euro từ châu Âu cũng trở nên thiếu chắc chắn, với những điều kiện thay đổi liên tục.

Hơn nữa, nhu cầu hòa bình đang gia tăng ở cả hai phía chiến tuyến. Trong khi đó, Donald Trump lại đang dồn sự chú ý sang Trung Đông, còn các lãnh đạo châu Âu thì bị cuốn vào những vấn đề nội bộ riêng.

Trong bối cảnh đó, vai trò trung gian của Robert Fico — một chính trị gia được xem là có thiện cảm với cả Moskva lẫn Kyiv — có thể trở nên đặc biệt quan trọng. Sáng kiến này có thể xuất phát từ phía Volodymyr Zelenskyy, hoặc cũng có thể là đề xuất từ chính ông Fico.

https://today.ua/489424-nespodivani-reveransi-fico-u-bik-zelenskogo-ta-ukrayini-sho-naspravdi-mozhe-stoyati-za-telefonnoyu-rozmovoyu-dvoh-lideriv/