Bài viết của Franziska Müller

Bốn gia đình Syria là trọng tâm hoạt động của “Taskforce Clan” (Lực lượng đặc nhiệm chống tội phạm gia tộc) tại bang Sachsen, theo người đứng đầu đơn vị này. Mặc dù số vụ được xếp vào nhóm “tội phạm gia tộc” hiện vẫn duy trì ở mức cao, mối đe dọa được cho là đang gia tăng, đặc biệt tại khu vực Leipzig.

Cơ quan Cảnh sát Hình sự bang Sachsen (LKA) cảnh báo về sự gia tăng hoạt động của các gia tộc tội phạm, phần lớn có nguồn gốc Syria. Theo một phát ngôn viên LKA trả lời tạp chí Focus, hiện có khoảng 700–1.000 người tại Sachsen thuộc môi trường các gia tộc Syria.

Một trong những địa bàn trọng điểm là Leipzig. Theo báo cáo, tổng cộng 130 người đang nằm trong hồ sơ của cảnh sát vì các hành vi phạm pháp.

Các loại tội phạm rất đa dạng, bao gồm: tội phạm bạo lực, buôn bán ma túy, rửa tiền, gian lận thuế, buôn lậu, vi phạm giấy tờ và giao thông, giao dịch tài chính bất hợp pháp và nhiều hình thức lừa đảo khác, theo Raiko Märtins, người phụ trách Phòng Tội phạm có tổ chức của LKA và đồng thời đứng đầu “Taskforce Clan”.

Trong các vụ án, cảnh sát đã thu giữ súng. Một số trường hợp khác liên quan đến gian lận hệ thống an sinh xã hội, chẳng hạn như gian lận tiền trợ cấp cơ bản.

Theo BILD, nhà chức trách cũng đang điều tra các hoạt động buôn lậu bị nghi ngờ. Trong một cuộc đột kích vào tháng 4/2026, cảnh sát đã khám xét 50 căn hộ và cơ sở kinh doanh tại Leipzig và khu vực lân cận.

Khoảng 50 người Syria được cho là đã gửi giấy tờ tùy thân của mình về Syria để những người có ngoại hình tương tự có thể nhập cảnh Đức dưới danh tính giả.

Những mạng lưới khó thâm nhập

Märtins nói với Focus rằng các gia tộc này được cho là tài trợ cho toàn bộ cuộc sống của họ bằng những hoạt động kinh doanh bất hợp pháp.

Theo ông, họ không chấp nhận hệ thống tư pháp Đức mà dựa vào những người hòa giải của chính mình và tự giải quyết mọi việc trong nội bộ.

Ông nhận xét rằng về cơ bản, họ coi thường nhà nước Đức và toàn bộ hệ thống của Đức, trong khi sự khép kín bên trong các nhóm gia đình là rất lớn.

Theo báo cáo, các thành viên của những gia tộc này xây dựng những doanh nghiệp có thể được sử dụng để tiến hành các hoạt động phạm pháp phía sau hậu trường, đôi khi thông qua người đứng tên hộ.

Tại khu vực Leipzig, trọng tâm được cho là bốn đại gia đình Syria, một số gia đình có hơn 60 thành viên. Các thành viên có mối quan hệ hoặc phụ thuộc lẫn nhau và hỗ trợ nhau, chẳng hạn bằng cách đưa ra lời khai không đầy đủ với cơ quan điều tra hoặc giúp đăng ký xe cộ và tài khoản ngân hàng.

Theo Märtins, có một người đàn ông kết hôn với ít nhất ba phụ nữ. Với những người phụ nữ này, ông ta có ít nhất 32 người con, trong đó một số đã trưởng thành. Ngoài ra, nhà chức trách biết ít nhất 25 người cháu của người này tại Sachsen.

Tuy nhiên, Focus không nêu tên gia đình, bởi một số thành viên sống tuân thủ pháp luật và hòa bình, giống như đại đa số người Syria đến Đức. Không phải tất cả thành viên của một gia đình đều là tội phạm.

Sự cạnh tranh giữa các gia tộc cũ và mới

Theo các chuyên gia, sự xuất hiện của những cấu trúc tội phạm mới cũng dẫn đến xung đột với các gia tộc đã hình thành ở Đức từ lâu.

Nhà khoa học chính trị Mahmoud Jaraba cho biết ông đang quan sát thấy xu hướng gia tăng hoạt động tội phạm trong các “gia tộc mới”, đặc biệt trong cộng đồng Syria. Ông đưa ra nhận định này trong một bản tham luận phục vụ phiên điều trần của Quốc hội bang Nordrhein-Westfalen.

Một ví dụ cho thấy những căng thẳng này có thể leo thang là vụ việc tại Essen vào tháng 6/2023. Khi đó, hàng chục người thuộc một đại gia đình có nguồn gốc Lebanon đã tấn công một nhà hàng Syria tại Salzmarkt.

Đã xảy ra những cuộc đụng độ bạo lực, trong đó bàn ghế bị ném và cửa sổ bị đập vỡ.

Tuy nhiên, Jaraba đặc biệt cảnh báo không nên đánh đồng tất cả người Syria với tội phạm gia tộc.

Phần lớn người Syria sống tại Đức không liên quan đến các cấu trúc tội phạm. Những hành vi phạm pháp của một vài thành viên trong một đại gia đình cũng không thể quy kết cho cả gia đình.

Theo ông, sự nghi ngờ chung như vậy có thể làm gia tăng tình trạng bị xã hội loại trừ và khiến quá trình hội nhập trở nên khó khăn hơn.

Nguyên nhân của các cuộc xung đột cũng rất phức tạp. Theo Jaraba, căng thẳng giữa những đại gia đình Thổ Nhĩ Kỳ – Ả Rập đã tồn tại lâu năm và những nhóm mới có nguồn gốc Syria không chỉ bắt nguồn từ cạnh tranh tội phạm.

Trong một số trường hợp, những xung đột chính trị và sắc tộc từ Syria và Lebanon cũng đóng vai trò và được mang theo sang Đức.

“Lực lượng đặc nhiệm chống tội phạm gia tộc” được thành lập

Taskforce Clan đã tồn tại tại Sachsen từ tháng 10/2023.

Ngoài nhân viên của Cơ quan Cảnh sát Hình sự bang Sachsen, lực lượng này còn có nhân viên của Cảnh sát Liên bang, Hải quan chính Dresden, Cơ quan điều tra thuế, Cảnh sát chống bạo động Sachsen và Cơ quan điều tra Hải quan Dresden.

Các bang khác của Đức cũng có những lực lượng đặc nhiệm tương tự nhằm chống tội phạm gia tộc.

Tại Sachsen, lực lượng này được cho là đã tiến hành khoảng 40 chiến dịch quy mô lớn chống tội phạm gia tộc. Nhiều nghi phạm đã bị bắt, một số bị truy tố và kết án tù.

Trong số những người nước ngoài bị cảnh sát chú ý tại Sachsen, công dân Syria chiếm nhóm lớn nhất, tiếp theo là người nhập cư từ Afghanistan và Iraq với số lượng thấp hơn đáng kể.

Tuy nhiên, Raiko Märtins, người đứng đầu Taskforce Clan tại Sachsen, không gọi bang này là một “thành trì của các gia tộc tội phạm”. Dù vậy, ông cho rằng những diễn biến tại Leipzig đáng lo ngại.

Tội phạm gia tộc chỉ chiếm 0,16–0,59% tổng số vụ phạm pháp

Ngoài Sachsen, các lực lượng đặc nhiệm chống tội phạm gia tộc còn tồn tại tại Nordrhein-Westfalen, Berlin và Niedersachsen.

Các cơ quan chức năng không xếp “tội phạm gia tộc” thành một nhóm hoàn toàn đồng nhất với tội phạm có tổ chức (Organisierte Kriminalität). Thay vào đó, khái niệm này bao gồm các hành vi phạm tội và vi phạm hành chính của những người thuộc một số nhóm dân cư nhất định.

Tại Berlin và Nordrhein-Westfalen, chính quyền tập trung vào một số đại gia đình có nguồn gốc Ả Rập và Thổ Nhĩ Kỳ – Ả Rập, trong đó có những gia đình có nguồn gốc Mhallami-Kurd, Lebanon hoặc Palestine. Tại Sachsen, các nhóm Syria gần đây trở thành trọng tâm chú ý.

Theo Mediendienst Integration, tổng số tội phạm được xếp vào nhóm “tội phạm gia tộc” chỉ chiếm khoảng 0,16–0,59% tổng số vụ phạm pháp tại Berlin, Nordrhein-Westfalen và Niedersachsen.

Chỉ một số ít vụ án trong lĩnh vực này được đưa vào thống kê tội phạm có tổ chức.

Năm 2024, Berlin có 7 vụ tội phạm có tổ chức liên quan đến tội phạm gia tộc, so với 952 vụ phạm pháp thông thường và 127 vụ vi phạm hành chính.

Tại Nordrhein-Westfalen có 6 vụ tội phạm có tổ chức, 6.707 vụ phạm pháp thông thường và 1.742 vụ vi phạm hành chính.

Thiệt hại tài chính 15,6 triệu euro

Theo số liệu được bài viết dẫn lại, trong năm 2024, tội phạm gia tộc gây thiệt hại tài chính khoảng 15,6 triệu euro.

Để so sánh, các nhóm tội phạm mạng gây thiệt hại gần bằng một nửa tổng thiệt hại tài chính được ghi nhận trong lĩnh vực tội phạm có tổ chức.

Theo định nghĩa của Cơ quan Cảnh sát Hình sự Liên bang Đức (BKA), “gia tộc” là một “tổ chức xã hội không chính thức” được xác định bởi nhận thức chung về nguồn gốc, huyết thống của các thành viên.

Bên trong tổ chức này tồn tại cấu trúc thứ bậc, cảm giác thuộc về nhóm rất mạnh và một hệ thống chuẩn mực, giá trị chung.

Theo định nghĩa này, trong một số trường hợp, các chuẩn mực và giá trị của gia tộc được đặt cao hơn hệ thống pháp luật Đức, từ đó có thể dẫn đến xung đột, hành vi phạm tội và tội phạm.

“Tội phạm gia tộc” vì vậy được hiểu là hành vi phạm pháp của các thành viên gia tộc.

Hiện Đức chưa có một hệ thống thống kê thống nhất trên toàn liên bang dành riêng cho tội phạm gia tộc.

Năm 2024, nhà chức trách tại Berlin, Niedersachsen và Nordrhein-Westfalen lần lượt ghi nhận khoảng 6.700, 3.145 và 851 vụ phạm pháp liên quan đến tội phạm gia tộc.

Biện pháp đối phó: “Các gia tộc không được có một phút bình yên”

Các lực lượng đặc nhiệm của từng bang là một trong những biện pháp chống tội phạm gia tộc.

Bộ trưởng Nội vụ Nordrhein-Westfalen Herbert Reul gọi chiến lược này là “chính sách nghìn mũi kim”, nhằm liên tục gây sức ép và làm gián đoạn hoạt động của các mạng lưới tội phạm.

Theo Reul, lực lượng chức năng đã thực hiện hơn 1.600 cuộc kiểm tra tại các quán shisha và văn phòng cá cược, khám xét khoảng 4.000 địa điểm và lập hơn 2.000 biên bản/vụ án hình sự. Trong khoảng 11.000 trường hợp, tiền phạt đã được áp dụng.

Ông tuyên bố: “Các gia tộc không được có một phút bình yên nào nữa.”

Đồng thời, chính quyền cũng muốn tạo ra các cơ hội và biện pháp phòng ngừa. 26 thanh niên thuộc môi trường gia tộc tại Nordrhein-Westfalen đã được đưa vào các chương trình hỗ trợ, với mục tiêu tác động đến giới trẻ và khuyến khích cả gia đình rời bỏ con đường tội phạm.

Tại Berlin, số vụ tội phạm gia tộc năm 2024 giảm 20%, xuống còn 851 vụ so với năm trước.

Tuy nhiên, do cảnh sát phải thực hiện những nhiệm vụ khác, chẳng hạn như bảo đảm an ninh cho các cuộc biểu tình, số lượng các cuộc kiểm tra cũng giảm đáng kể: từ 126 cuộc xuống còn 74 cuộc trong năm 2024.

Các vụ án thường liên quan đến cố ý gây thương tích và cướp, chiếm khoảng 20%; xúc phạm, phá hoại tài sản hoặc rửa tiền cũng chiếm khoảng 20%.

Ngoài ra còn có các tội phạm giao thông chiếm 15%, trong khi các tội phạm về tài sản và giả mạo giấy tờ chiếm khoảng 13%.

Tại Berlin, tổng cộng 616 người được xếp vào môi trường tội phạm gia tộc.

Kriminelle Syrer-Clans: Vor welcher Herausforderung steht Deutschland?