Nga đang cân nhắc khả năng tiến hành các chiến dịch quân sự chống lại các quốc gia Baltic, nhưng Điện Kremlin vẫn chưa đưa ra quyết định cuối cùng về việc thực hiện chúng.
Theo Bộ trưởng Quốc phòng Litva Robertas Kaunas, Moscow đã xây dựng các kịch bản có thể bao gồm các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng trọng yếu của khu vực, và các đồng minh NATO đang theo dõi sát sao các hành động của giới lãnh đạo Nga.
Ông Kaunas cho biết Vladimir Putin thực sự đang xem xét nhiều phương án khác nhau cho các cuộc tấn công có thể xảy ra nhằm vào Estonia, Latvia và Lithuania. Đồng thời, quan chức Lithuania nhấn mạnh rằng hiện tại chưa có thông tin nào về quyết định cuối cùng của lãnh đạo Nga về việc tiến hành một chiến dịch tương ứng. Ngoài ra, theo ông, không có dấu hiệu trực tiếp nào cho thấy một cuộc tấn công có thể diễn ra trong những ngày tới.
Bộ trưởng Lithuania đặc biệt chú trọng đến cơ sở hạ tầng trọng yếu của khu vực Baltic. Theo ông, kế hoạch của Nga bao gồm cả các cuộc tấn công có thể nhắm vào các cơ sở này. Điều này tạo ra thêm rủi ro cho các quốc gia nằm ở sườn phía đông của NATO, có biên giới trực tiếp với Nga hoặc nằm gần cơ sở hạ tầng quân sự của nước này.
Đồng thời, ông Kaunas lưu ý rằng các nước đồng minh không phớt lờ những mối đe dọa này. Theo ông, các nước NATO nhận được thông tin về những động thái có thể xảy ra từ phía Điện Kremlin và theo dõi diễn biến tình hình. Ông cũng nhắc lại rằng các đại diện của Liên minh đã nhiều lần công khai cảnh báo giới lãnh đạo Nga về hậu quả của những hành động khiêu khích có thể xảy ra đối với các quốc gia thành viên NATO.
Điều đặc biệt đáng lo ngại ở Lithuania là khả năng Nga sử dụng các kịch bản lai phức tạp hơn. Theo Kaunas, Moscow vẫn chưa từ bỏ ý tưởng sử dụng máy bay không người lái của Ukraine như một yếu tố khiêu khích, nhằm mục đích đổ lỗi cho Ukraine về một sự cố có thể xảy ra. Kịch bản như vậy có thể cho phép Điện Kremlin tạo thêm căng thẳng giữa các nước trong khu vực và các đồng minh của họ.
Đồng thời, Bộ trưởng Quốc phòng Litva nhấn mạnh sự khác biệt quan trọng giữa việc có những kịch bản nhất định trong kế hoạch của Nga và việc chuẩn bị trực tiếp để thực hiện chúng. Hiện tại, theo ông, chưa có quyết định nào về việc tiến hành bất kỳ hoạt động nào như vậy. Do đó, còn quá sớm để nói về tính tất yếu của một cuộc tấn công vào các nước Baltic.
Tuy nhiên, sự hiện diện của những kịch bản như vậy trong tầm nhìn của giới lãnh đạo Nga được các nước Baltic coi là một mối đe dọa nghiêm trọng. Estonia, Latvia và Lithuania là thành viên của NATO, vì vậy bất kỳ cuộc tấn công trực tiếp nào vào họ đều tự động mang tầm vóc quốc tế rộng lớn hơn nhiều. Trong tình huống như vậy, vấn đề không còn là xung đột song phương giữa Nga và một quốc gia Baltic riêng lẻ, mà là an ninh của toàn bộ Liên minh Bắc Đại Tây Dương.
Trong bối cảnh đó, khả năng của NATO trong việc dự đoán các kế hoạch tiềm tàng của Moscow và thể hiện sự sẵn sàng đáp trả bất kỳ nỗ lực nào nhằm thử thách giới hạn của những gì có thể chấp nhận được trở nên đặc biệt quan trọng. Hội nghị Kaunas đã làm rõ rằng các nước đồng minh đang theo dõi các rủi ro liên quan và đang cố gắng ngăn chặn tình huống mà Nga có thể lợi dụng sự bất ngờ hoặc không chắc chắn.
Đối với Điện Kremlin, một chiến dịch tiềm tàng chống lại các nước Baltic sẽ khác biệt hoàn toàn so với một cuộc chiến chống lại Ukraine. Đây là những quốc gia được NATO đảm bảo phòng thủ tập thể. Đó là lý do tại sao bất kỳ cuộc tấn công trực tiếp nào cũng sẽ tạo ra nguy cơ xảy ra một cuộc xung đột quy mô lớn giữa Nga và Liên minh.
Đồng thời, Moscow cũng có thể xem xét các hình thức gây áp lực ít rõ ràng hơn—các hành động khiêu khích, phá hoại, tấn công cơ sở hạ tầng hoặc các chiến dịch thông tin. Trong trường hợp đó, Điện Kremlin có thể thử thăm dò phản ứng của các nước châu Âu và Hoa Kỳ mà không cần ngay lập tức tiến hành xung đột quân sự công khai.
Các nguồn tin phương Tây trước đây cũng đã đưa tin về những lo ngại về các hành động khiêu khích có thể xảy ra của Nga ở khu vực Baltic. Theo tình báo phương Tây, mục đích tiềm tàng của những hành động đó có thể là để thử thách sự đoàn kết của NATO và sự sẵn sàng của Hoa Kỳ trong việc bảo vệ các quốc gia nhỏ nhất của Liên minh.
Do đó, tuyên bố hiện tại của Robertas Kaunas thực sự phù hợp với bối cảnh rộng hơn của những cảnh báo về các hành động có thể xảy ra của Nga nhằm vào sườn phía đông của NATO. Đồng thời, Bộ trưởng Litva không tuyên bố một cuộc tấn công sắp xảy ra và trực tiếp nhấn mạnh rằng hiện tại chưa có quyết định cuối cùng về chiến dịch này.
Do đó, rủi ro chính đối với các nước Baltic hiện nay không nằm ở việc Điện Kremlin ra lệnh tấn công, mà ở chỗ Nga vẫn đang xem xét nhiều kịch bản khác nhau để gây áp lực lên Estonia, Latvia và Lithuania. Cho đến khi có quyết định về một chiến dịch, các đồng minh vẫn có thời gian để tăng cường sự sẵn sàng và chứng minh cho Moscow thấy rằng bất kỳ nỗ lực nào nhằm thử thách sức mạnh của NATO đều sẽ phải gánh chịu hậu quả.
Đối với các quốc gia Baltic, tình hình hiện tại đồng nghĩa với việc cần phải luôn cảnh giác cao độ về hoạt động tình báo, quân sự và các chiến dịch hỗn hợp có thể xảy ra của Nga. Còn đối với Điện Kremlin, điều đó có nghĩa là nhận ra rằng bất kỳ động thái nào chống lại các quốc gia NATO đều có thể biến thành một cuộc khủng hoảng lớn hơn nhiều so với những gì Moscow dự đoán.